سمهای اسب اگر خیلی مرطوب، خشک یا شکننده باشند، بیشتر مستعد ترک خوردن، خونمردگی و آسیب هستند و ممکن است باعث شوند اسب درد بگیرد یا نعلها را راحتتر از دست بدهد. شرایطی مانند تغییرات مکرر مرطوب و خشک شدن (مثلاً فصل گلآلود) میتواند سم را ضعیف کند، زیرا رطوبت باعث تورم و سپس خشک شدن باعث انقباض میشود که این چرخه باعث تضعیف بافت سم میشود. برای این که سمها قویتر و مقاومتر بمانند، میتوان از این چهار راهکار کمک گرفت:
۱. محیط نگهداری اسب را خشک و تمیز نگه دار
مهمترین قدم برای سخت کردن سم، جلوگیری از تماس طولانی سم با رطوبت و گل است. اگر اسب همیشه در محیطهای گلآلود یا مرطوب باشد، سمها نرم و آسیبپذیر میشوند. برای کاهش رطوبت:
باعث شو که اسب در منطقهای خشک، تمیز و بدون گل بایستد یا راه برود.
اگر اسب در اصطبل نگهداری میشود، مرتب بستر را تمیز کن تا مدفوع و رطوبت تجمع نکند.
اگر اصطبل ندارد، قسمتهایی از چراگاه را با سنگریزه یا بستر خشک آماده کن تا اسب بتواند از گلآلودگی دور باشد.
این اقدام باعث میشود سمها فرصت داشته باشند خشک شوند و ساختار محکمی پیدا کنند تا کمتر ترک بخورند یا خرد شوند.
۲. رژیم غذایی متعادل و تأمین مواد مغذی
تغذیه مناسب نقش اساسی در رشد و کیفیت سم دارد. سمها از کراتین (نوع خاصی پروتئین) تشکیل شدهاند و برای رشد قوی نیاز به مواد مغذی خاص دارند. مهمترین نکتهها در رژیم غذایی:
مطمئن شو که غذا و علوفه اسب حاوی ویتامینهای گروه B و بهویژه بیوتین باشد، زیرا بیوتین به تشکیل بافت سم کمک میکند.
اگر سمها خیلی شکننده یا ضعیف هستند، دامپزشک یا متخصص تغذیه میتواند بیوتین اضافی توصیه کند و معمولاً دُز آن را بر اساس وضعیت سم تنظیم میکنند.
ضمن تغذیه متعادل، مطمئن شو که اسب آب کافی در طول روز مصرف میکند، زیرا کمآبی میتواند بر کیفیت سم تأثیر منفی بگذارد.
یک رژیم مناسب باعث میشود سمها به طور طبیعی قویتر و کمتر مستعد ترک یا خرد شدن باشند.
۳. تقویت گردش خون در پای اسب
خونرسانی مناسب به پایه سم برای رشد و سختی سم ضروری است. اگر خونرسانی به سلولهایی که مسئول تولید سم هستند خوب نباشد، کیفیت و سرعت رشد سم کاهش مییابد. برای بهبود گردش خون:
اسب را به فعالیتهای منظم تشویق کن، زیرا حرکت باعث بهبود جریان خون در پاها میشود.
نعلبندی و اصلاح سم باید بهنحوی انجام شود که تنش عضلات و تاندونها کاهش یابد؛ این کار باعث میشود خون بهتر به بخش تولیدکننده سُم برسد.
بعضی تکنیکهای اصلاح سم مثل کوتاه کردن نوک سم و قرار دادن نقطه شکست راحتتر (breakover) میتواند به بهبود گردش خون کمک کند.
خونرسانی بهتر به معنای رشد سریعتر و سختی بیشتر سمها است.
۴. استفاده هوشمندانه از محصولات موضعی
برخی از داروها یا محلولهای سختکننده سم ممکن است مفید باشند، اما اثر آنها همیشه ثابت نیست و بستگی به شرایط محیطی و نحوه استفاده دارد:
محصولات سختکننده را میتوان قبل و بعد از دورهی ماندن اسب در محیط مرطوب استفاده کرد تا سطح سم تقویت شود.
این محصولات زمانی مؤثرترند که سمها از رطوبت زیاد دور باشند؛ اگر سمها همیشه آبگرفته و خیس باشند، این محلولها ممکن است تأثیر زیادی نداشته باشند.
توجه کن که استفاده زیاد از این محصولات یا چربکنندهها وقتی رطوبت زیاد است میتواند باعث آسیب به ساختار سم شود؛ چون سم آبگرفته نمیتواند ساختار طبیعیاش را حفظ کند و لایههای آن آسیب میبینند.
در استفاده از محصولات موضعی بهتر است با دامپزشک یا نعلبند مشورت کنی تا مطمئن شوی محصول مناسب و نحوهی استفادهی صحیح را انتخاب کردهای.
جمعبندی
برای داشتن سمهایی سختتر، پایدارتر و کمتر مستعد آسیب در اسبها:
محیط نگهداری را تمیز و خشک نگه دار تا سمها کمتر نرم شوند.
رژیم غذایی متعادل با تأمین بیوتین و مواد مغذی مناسب باعث رشد سالم سمها میشود.
بهبود گردش خون در پای اسب با تمرین منظم و اصلاح سم صحیح به افزایش کیفیت سم کمک میکند.
استفاده آگاهانه از محصولات سختکننده سم میتواند مفید باشد، ولی باید با مدیریت مناسب رطوبت همراه باشد.
رعایت این نکات میتواند به کاهش شکنندگی و ترک خوردگی سم کمک کند و سلامت کلی پاها و عملکرد اسب را بهبود بخشد.
